kurucu-degisikligi
T.C.
İÇİŞLERİ BAKANLIĞI Hukuk Müşavirliği Sayı o : B.05.0.HUK.0.00.00.02-045.02.01/16875* 21 ./112010 Konu : Kurucu değişikliği BAKANLIK MAKAMINA
İlgi (o :Derekler Dairesi Başkanlığının 19.10.2010 tarih ve B.05.0.DDB.0.00.73.01-045.03-3300 sayılı yazısı.
GÖRÜŞ İSTENİLEN KONU : Demekler Dairesi Başkanlığının ilgi yazısında; 27.05.2010 tarihinde 8 kişi tarafından kuruluşu yapılan “Esfetik Merkezleri İşletmecileri Derneği” tüzüğünün İstanbul Valiliği tarafından incelenmesi neticesinde; tüzüğün 5253 sayılı Dernekler Kanununa uygun olmadığı tespit edilerek, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 60 ıncı maddesi gereğince eksikliklerin giderilmesi hususunda ilgili derneğe tebligat yapıldığı, dernek tarafından yeniden tüzük hazırlanarak kurucu üyelerin imzasına sunulduğu, dernek kurucuları arasında yer alan 8 kişiden 2 tanesinin derneğin yeni tüzüğüne imza atmadıkları, dernek kuruculuğundan çıkmak ve kurucu üyelikten ayrılmak istedikleri, bunun üzerine başka iki şahsın kurucu üyeliğe alınarak yeni tüzüğe imza attırıldığı belirtilerek, sekiz kişi ile kuruluşu yapılan derneğin, iki kurucu üyesinin dernekten ayrılması neticesinde, ayrılanların yerine iki kişinin kurucu sıfatı ile üyeliğe alınıp alınamayacağı, kurucu üye sıfatı ile üyelik yapılamazsa, altı kurucu üyesi kalan derneğin yeniden hazırlanan tüzüğüne altı kişinin imza atmasının yeterli olup olmayacağı, sonradan üyeliğe alınan iki kişinin kuruluş tüzüğüne imza atıp atamayacağı, altı kişinin imza atmasının yeterli olmaması ve sonradan üyeliğe alınanların tüzüğe imza atamayacak olması sonucunda, derneğin hukuki durumunun ne olacağı ve dernek hakkında nasıl bir işlem yapılacağı hakkında görüş istenilmektedir.
İLGİLİ BİRİMİN GÖRÜŞÜ : Dernekler Dairesi Başkanlığı konuya ilişkin olarak;
“Dernek kurucu üyeliği derneğin tüzel kişilik kazanması için gereklidir. Bu kapsamda 4721 sayılı Kanunun 39 uncu maddesine göre derneklerin; kuruluş bildirimini, dernek tüzüğünü ve gerekli belgeleri yerleşim yerinin bulunduğu yerin en büyük mülki amirine verdikleri anda tüzel kişilik kazandığından, derneğin kuruluş bildiriminde adı geçen kurucu üyelerden istifa edenlerin yerine kurucu üye olarak üye kabul edilemeyeceği ve 4721 sayılı Kanunun 60 mcı maddesi uyarınca idare tarafından dernekten istenilen tüzük değişikliğinde kuruluş bildiriminde yer alan ve istifa etmemiş olan kurucu üyelerin imzalarının yeterli olacağı, ayrıca, denek üyeliğine daha sonra alınan kurucu üye olmayan üyelerin dernek tüzüğüne imza atmalarının gerekli olmayacağı”
Şeklinde görüş belirtmiştir.
“#MUKUK MÜŞAVİRLİĞİNİN GÖRÜŞÜ; Konuya ilişkin mevzuatta;
Ânayasanın “Dernek kurma hürriyet?” başlıklı, Söüncü maddesinde; “Herkes, önceden izin almaksızın dernek kurma bunlara üye olma ya da üyelikten çılına hürriyetine sahiptir. Hiç kimse bir derneğe üye olmaya ve dernekte üye kalmaya zorlanamaz...
4721 sayılı Türk Medeni Kanununun “Tanımı ” başlıklı 56 ncı maddesinde; “Dernekler, gerçek veya tüzel en az yedi kişinin kazanç paylaşma dışında belirli ve ortak bir amacı gerçekleştirmek üzere, bilgi ve
3:
çalışmalarını sürekli olarak birleştirmek suretiyle oluşturdukları, tüzel kişiliğe sahip kişi topluluklarıdır. ”,
İnönü Bulvarı No: 4 Bakanlıklar 06644 ANKARA Ayrıntılı Bilgi İçin İrtibat: S.DERVİŞOĞLU Huk. Müş. 1/3 Tel : (0312) 422 45 62 Fax: (0312)424 05 85 e-Posta:hukuk(icisleri.gov.tr Elektronik ağ:www.icisleri.gov.ir T.C. İÇİŞLERİ BAKANLIĞI Hukuk Müşavirliği
Sayı : B.05.0.HUK.0.00.00.02-045.02.01/ 16935 CA ./10/2010 Konu : Kurucu değişikliği
“Dernek kurma hakkı” başlıklı 57 nci maddesinde; “Herkes, önceden izin almaksızın dernek kurma hakkına sahiptir. Dernek kurucularının fiil ehliyetine sahip olması gerekir.”,
“Tüzük” başlıklı 58 inci maddesinde; “Her derneğin bir tüzüğü bulunur. Dernek tüzüğünde derneğin adı, amacı, gelir kaynakları, üyelik koşulları, organları ve örgütü ile geçici yönetim kurulunun gösterilmesi zorunludur. Dernek tüzüğü, kanunun emredici hükümlerine aykırı olamaz.”
“Kazanma anı” başlıklı 59 uncu maddesinde; “ Dernekler, kuruluş bildirimini, dernek tüzüğünü ve gerekli belgeleri yerleşim yerinin bulunduğu yerin en büyük mülki amirine verdikleri anda tüzel kişilik kazanırlar.”
“İnceleme ” başlıklı 60 ıncı maddesinde; “Kuruluş bildirimi ve belgelerin doğruluğu ile dernek tüzüğü, en büyük mülki amir yarafından altmış gün içinde dosya üzerinden incelenir.
Kuruluş bildiriminde, tüzükte ve kurucuların hukuki durumlarında kanuna aykırılık veya noksanlık tespit edildiği takdirde bunların giderilmesi veya tamamlanması derhâl kuruculardan istenir. Bu istemin tebliğinden başlayarak otuz gün içinde belirtilen noksanlık tamamlanmaz ve kanuna aykırılık giderilmezse; en büyük mülki amir, yetkili asliye hukuk mahkemesinde derneğin feshi konusunda dava açması için durumu Cumhuriyet savcılığına bildirir. Cumhuriyet savcısı mahkemeden derneğin faaliyetinin durdurulmasına karar verilmesini de isteyebilir.
Kuruluş bildiriminde, tüzükte ve belgelerde kanuna aykırılık veya noksanlık bulunmaz ya da bu aykırılık veya noksanlık belirli sürede giderilmiş bulunursa; keyfiyet derhâl derneğe yazıyla bildirilir ve dernek, dernekler kütüğüne kaydedilir. ”
“Çıkma ile” başlıklı 66 ncı maddesinde; “Hiç kimse, dernekte üye kalmaya zorlanamaz. Her üye yazılı olarak bildirmek kaydıyla, dernekten çıkma hakkına sahiptir.”,
5253 sayılı Dernekler Kanununun “Hata ve noksanlıkların giderilmesi” başlıklı 17 nci maddesinde; “Derneklerin iş ve işlemlerinde, bu Kanun ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ile bunlara dayanılarak çıkarılan yönetmeliklerin hükümlerine aykırılık tespit edilmesi halinde, konusu suç teşkil etmeyen hata ve noksanlıkların mülki idare amirinin yazılı istemi üzerine, ilgili dernek tarafından otuz gün içerisinde giderilmesi zorunludur.”,
31.03.2005 tarihli ve 25772 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Dernekler Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinde; “Kuruluş bildirimi ve ekinde verilen belgelerin doğruluğu ile dernek tüzüğü, alındı belgesinin düzenlendiği tarihten itibaren altmış gün içinde mülki idare amiri tarafından bizzat veya dernekler birimlerine yetki verilmek suretiyle incelenir. İlçelerde kurulan derneklerin tüzükleri de ilgili valiliklerce “incelenir. Yapılan inceleme sonucunda, tespit edilen Kanuna aykırılık veya noksanlığın giderilmesi kuruculardan yazılı olarak istenir.
Kuruluş bildirimi ve ekleri ile dernek tüzüğünde, Kanuna aykırılık veya noksanlık bulunmadığı takdirdöiya da Kanuna aykırılık veya noksanlığın yapılaş, tebligat üzerine otuz gün içinde giderilmiş olması halinde, mülki idare amirliği tarafından keyfiyet bir yazı ile dernek geçici yönetim kurulu başkanlığına derhal bildirilir.
Kanuna aykırılık veya noksanlık otuz gün içinde giderilmediği takdirde mülki idare amiri, yetkili asliye hukuk mahkemesinde derneğin feshi hakkında davanın açılması için durumu Cumhuriyet savcılığına bildirir.
Kütüğe kaydı yapılan derneklerin; onaylı tüzükleri ve kuruluş bildirimleri en geç yedi gün içinde valilik tarafından Bakanlığa gönderilir.”
İnönü Bulvarı No: 4 Bakanlıklar 06644 ANKARA (Ayrıntılı Bilgi İçin İrtibat: S.DERVİŞOĞLU Huk. Müş. 2/3 Tel : (0312) 422 45 62 Fax: (0312)424 05 85 e-Posta:hukuk(gicisleri.gov.tr Elektronik ağıwww.icisleri.gov.ir T.C. İÇİŞLERİ BAKANLIĞI Hukuk Müşavirliği
Sayı : B.05.0.HUK 0.00.00.02-045.02.01/ (697$ a1 /12/2010 Konu : Kurucu değişikliği
Hükümleri yer almaktadır. Yukarıdaki mevzuat hükümleri çerçevesinde;
Sekiz kurucu üye tarafından kurulan Estetik Merkezleri İşletmecileri Derneğinin kuruluş bildirimini, dernek tüzüğünü ve gerekli belgeleri yerleşim yerinin bulunduğu yerin en büyük mülki amirine verdikleri anda tüzel kişilik kazanmış olduğu, dernek tüzel kişiliği için gerekli olan en az yedi kişilik kurucu üye şartının dernek tarafından yerine getirildiği,
Her üyenin yazılı olarak bildirmek kaydıyla, dernekten çıkma hakkına sahip olduğu, tekrar düzenleme yapılan yeni tüzüğe imza atmayan: veya yazılı olarak bildirmek kaydıyla istifa eden iki üyenin yerine başka iki kişinin kurucu üye olarak kabul edilemeyeceği, kuruluş bildiriminin verilmesinden sonra istifalar olması halinde kanun ve demek tüzüğü hükümlerine uygun olmak koşuluyla ayrılan üyelerin yerine yeni üyeler kabul edilebileceği, Valiliğin eksikliklerin tamamlanması isteği üzerine hazırlanan yeni tüzükte, kuruluş bildiriminde imzaları bulunan altı kurucu üyenin imzalarının yeterli olacağı, sonradan üye kabul edilen iki kişinin kurucu üye olarak dernek tüzüğüne imza atmalarının gerekli olmayacağı,
Değerlendirilmektedir.
Uygun görüldüğü takdirde görüş yazımızın Dernekler Dairesi B4
I. Hukuk Müşaviri V.
DERNEKLER DAİRESİ BAŞKANLIĞINA 2WKAS
e. i Zekeriya ŞARBA , Bakan a. Müsteşar Yardımcığı
İnönü Bulvarı No: 4 Bakanlıklar 06644 ANKARA (| Ayrıntılı Bilgi İçin İrtibat: S. DERVİŞOĞLU Huk. Müş. 3/3 Tel : (0312) 422 45 62 Fax: (0312)424 05 85 e-Posta:hukuk(Gicisleri.gov.tr Elektronik ağıwww-.icisleri.gov.t